13 Jul 2026

Centrale banken kopen goud: recordaantal wil bijkopen

Door: Redactie Goldmine Investment Reacties: 0

Nooit eerder gaven zoveel centrale banken aan goud te willen bijkopen: een record van 45 procent verwacht de eigen goudreserves binnen twaalf maanden te vergroten, blijkt uit de jaarlijkse survey van de World Gold Council. In het eerste kwartaal van 2026 kochten centrale banken netto 243,7 ton, en China kocht in juni voor de twintigste maand op rij. Waarom kopen zij zo veel, en wat betekent dat voor de goudprijs?

In het kort

Record: 45% van de 76 ondervraagde centrale banken wil binnen 12 maanden goud bijkopen; 89% verwacht dat de mondiale goudreserves stijgen (WGC-survey, juni 2026).
74% verwacht dat het aandeel van de dollar in de reserves de komende vijf jaar daalt, de-dollarisering.
Q1 2026: 243,7 ton netto gekocht (+3% j/j); over heel 2025 was het 863 ton, wel 21% minder dan in 2024.
China kocht in juni 15 ton bij, de grootste maandaankoop sinds 2023; Polen is de grootste koper.
WGC-vuistregel: elke 20-30 ton boven de trend komt overeen met circa 1% extra goudprijs.

Leestijd: ± 7 minuten · Laatst bijgewerkt: 13 juli 2026

Recordbereidheid om bij te kopen

De World Gold Council (WGC) ondervroeg voor zijn Central Bank Gold Reserves Survey 2026, gepubliceerd op 16 juni, 76 centrale banken. De uitkomsten zijn opvallend eensgezind. Een record van 45 procent zegt de eigen goudreserves binnen twaalf maanden te willen vergroten. Maar liefst 89 procent verwacht dat de mondiale goudreserves het komende jaar verder stijgen, en 83 procent denkt dat goud over vijf jaar een groter aandeel van de totale reserves uitmaakt, een jaar eerder was dat nog 76 procent.

De motieven zijn duidelijk. Voor 90 procent van de ondervraagde banken is de prestatie van goud tijdens crises een belangrijke reden om het aan te houden. Daarnaast verwacht 74 procent dat het aandeel van de Amerikaanse dollar in de wereldwijde reserves de komende vijf jaar afneemt, de zogeheten de-dollarisering. "Er is een langetermijnthema van de-dollarisering dat structureel is", zegt Jerry Prior van vermogensbeheerder KraneShares tegen Kitco News.

243,7 ton goud gekocht door centrale banken in Q1 2026 — Bron: World Gold Council, Gold Demand Trends.

De harde cijfers: 863 ton in 2025, sterke start van 2026

Intenties zijn één ding, aankopen iets anders. Over heel 2025 kochten centrale banken netto 863,3 ton goud, becijferde de WGC. Dat was weliswaar 21 procent minder dan de 1.092,4 ton van 2024, maar nog altijd bijna het dubbele van het gemiddelde van 473 ton per jaar in de periode 2010-2021. Opvallend: 57 procent van die aankopen werd niet officieel gerapporteerd. De grootste kopers van 2025 waren Polen (102 ton), Kazachstan (57 ton), Brazilië (43 ton), Azerbeidzjan (38 ton), Turkije en China (elk 27 ton) en Tsjechië (20 ton).

Het eerste kwartaal van 2026 bracht een versnelling: 243,7 ton netto, 3 procent meer dan een jaar eerder en 17 procent meer dan het kwartaal ervoor. Polen kocht opnieuw het meest (31 ton, totaal inmiddels 582 ton), gevolgd door Oezbekistan (25 ton), Kazachstan (12 ton), China (7 ton), Tsjechië en Maleisië (elk 5 ton).

China koopt de dip, twintig maanden op rij

De meest besproken koper blijft China. De Chinese centrale bank (PBoC) meldde in juni een aankoop van 15 ton, de grootste maandelijkse toevoeging sinds 2023, en kocht daarmee voor de twintigste maand op rij. In mei kwam er al 10 ton bij; goud vertegenwoordigt inmiddels 8,9 procent van de Chinese reserves. Volgens de eigen rapportage van de PBoC bezit China per eind juni 2.346 ton goud; de WGC telde na het eerste kwartaal 2.313 ton, wat consistent is met de aankopen daarna. Kanttekening: deze cijfers berusten op wat de PBoC zelf rapporteert.

Opvallend is de timing: China kocht juist bij nadat de goudprijs vanaf het januarirecord fors was teruggevallen, "buying the dip", zoals Kitco het noemt. Volgens de South China Morning Post past de kooplust in Beijings bredere de-dollariseringsstrategie. "Centrale banken zullen zeker blijven kopen, en waarschijnlijk meer nu de prijs is teruggezakt", verwacht ook Nitesh Shah van WisdomTree.

45% van de centrale banken wil binnen 12 maanden bijkopen: een record — WGC-enquête onder 76 centrale banken, juni 2026.

De nuance: niet iedereen koopt

Wie alleen de koppen leest, mist de andere kant. In het eerste kwartaal van 2026 waren er ook verkopers: Turkije verkocht circa 70 ton (naast 80 ton aan swaps), Azerbeidzjan en Rusland elk 22 ton. En zoals gezegd lag het totale aankooptempo in 2025 een vijfde lager dan in 2024. Bovendien maakt het hoge aandeel niet-gerapporteerde aankopen (57 procent in 2025) de cijfers deels een schatting. Het beeld is dus: een brede, aanhoudende koopstroom, maar geen eenrichtingsverkeer, en gevoelig voor de omstandigheden per land.

Waarom dit een bodem onder de goudprijs kan leggen

Centrale banken kopen sinds 2022 gemiddeld zo'n 600 ton per jaar, het niveau dat de World Gold Council inmiddels als structurele trend beschouwt. De WGC hanteert als vuistregel dat elke 20 à 30 ton boven die trend overeenkomt met ongeveer 1 procent extra goudprijs. Die constante vraag van prijsongevoelige kopers, centrale banken kopen om strategische redenen, niet om te speculeren, kan als een structurele bodem onder de markt werken. Dat bleek ook in het voorjaar: terwijl de goudprijs corrigeerde en westerse ETF-beleggers verkochten, bleven centrale banken aan de koopkant staan. Een garantie is het niet: ook met kopende centrale banken daalde goud in de eerste jaarhelft per saldo zo'n 7 procent.

Wat kan dit betekenen voor de goudprijs?

De aankopen van centrale banken zijn één factor naast rente, dollar en beleggersvraag. Dit zijn scenario's, geen voorspellingen.

Argumenten voor een hogere goudprijs

Record-koopintenties: 45% wil bijkopen, 89% verwacht stijgende mondiale reserves, als die intenties worden waargemaakt, blijft er een structurele vraagbodem.
De-dollarisering is volgens marktkenners een structureel langetermijnthema; 74% van de centrale banken verwacht een kleinere dollarrol.
China's "buy the dip"-gedrag laat zien dat prijsdalingen juist extra officiële vraag kunnen uitlokken; elke 20-30 ton boven trend ≈ +1% prijs (WGC-vuistregel).

Argumenten voor een lagere goudprijs

Het aankooptempo vertraagde al: 2025 lag 21% onder 2024, en landen als Turkije, Rusland en Azerbeidzjan verkochten in Q1 2026.
Centrale bankvraag kon de correctie van circa 7% in de eerste jaarhelft niet voorkomen; bij verdere renteverhogingen van de Fed kan de beleggersvraag zwaarder wegen.
Op recordprijsniveaus kunnen meer landen, zoals Turkije eerder, goud juist verkopen of verzilveren.

Wat betekent dit voor u?

Voor de Nederlandse goudkoper of -bezitter (een gram goud kostte op 12 juli circa 116 euro) zijn drie lessen relevant:

Structurele vraag, geen timingsignaal. Centrale bankaankopen zeggen iets over de lange termijn, het vertrouwen van officiële instellingen in goud, maar zijn geen aanleiding om een prijsstijging op korte termijn te verwachten. De eerste jaarhelft bewees dat.
U koopt in feite mét de grootste spelers mee. Wie fysiek goud aanhoudt, zoals goudbaren of beleggingsmunten, heeft dezelfde motieven als veel centrale banken: bescherming in crisistijd en spreiding buiten de dollar en euro.
Volg de kwartaalcijfers. De WGC publiceert elk kwartaal de officiële aankoopcijfers, een van de vijf kernindicatoren die wij ook bespreken in ons artikel over het lezen van goudnieuws.

Conclusie

De boodschap uit de officiële sector is zelden zo eenduidig geweest: een recordaandeel centrale banken wil goud bijkopen, bijna negen op de tien verwachten stijgende mondiale reserves, en driekwart ziet de rol van de dollar slinken. De harde cijfers ondersteunen dat beeld grotendeels, 863 ton in 2025, een sterke start van 2026 en een Chinese koopreeks van twintig maanden, al verhullen ze niet dat het tempo onder het record van 2024 ligt en dat sommige landen verkopen.

Voor de goudmarkt vormt deze vraag een mogelijk stabiliserende kracht: prijsongevoelige kopers die juist bij dips toeslaan. Maar de eerste helft van 2026 toonde ook de grens van dat verhaal: als rente en dollar tegenzitten, kan de goudprijs ook mét kopende centrale banken dalen.

Veelgestelde vragen

Waarom kopen centrale banken goud?

Uit de WGC-survey 2026 blijkt dat 90 procent van de ondervraagde banken de prestatie van goud tijdens crises een belangrijke reden vindt. Daarnaast speelt spreiding weg van de dollar: 74 procent verwacht dat het dollaraandeel in de reserves de komende vijf jaar daalt.

Welk land koopt het meeste goud?

Polen was in 2025 de grootste koper (102 ton) en kocht in het eerste kwartaal van 2026 opnieuw het meest (31 ton). De totale Poolse goudreserve komt daarmee op 582 ton.

Hoeveel goud heeft China?

Volgens de eigen rapportage van de Chinese centrale bank: 2.346 ton per eind juni 2026, na twintig opeenvolgende maanden van aankopen. Kanttekening: de PBoC rapporteert deze cijfers alleen zelf; de World Gold Council telde na het eerste kwartaal 2.313 ton, consistent met de aankopen in het tweede kwartaal.

Stijgt de goudprijs door centrale bankaankopen?

Aankopen boven de trend geven volgens de WGC-vuistregel opwaartse druk: elke 20 à 30 ton extra komt overeen met circa 1 procent prijseffect. Maar het is één factor naast rente, dollar en beleggersvraag, in de eerste helft van 2026 daalde goud ondanks forse officiële aankopen.

Geraadpleegde bronnen

Meer over goud bij Goldmine Investment

Centrale banken kopen baren, u kunt dat ook, in elk formaat. Bekijk ons aanbod goudbaren en beleggingsmunten, volg de actuele goudprijs, of lees hoe u uw goud veilig bewaart met onze opslagservice.

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen beleggingsadvies. Beleggen in edelmetalen kent risico's. Raadpleeg bij twijfel een onafhankelijk financieel adviseur.